Herkese selamunaleyküm.
Şimdiye kadar çokça ülkeye ve şehre turistik olarak gitme fırsatım oldu. Her zaman aklımda olan ama turlar haricinde gidemediğim için erteleyip durduğum bir seyahatti Suudi Arabistan seyahati. Beni tanıyanlar turla seyahat etmeyi sevmediğimi bilir. Ben özgür olmak istiyorum, kendi kendime hayatta kalmayı seviyorum. Esnafla, yerel halkla konuşmayı; rastgele bir kafeye girmeyi, şehrin ıssız sokaklarında bile yürüyerek dolaşmayı seviyorum. Turlar evet bir yandan kolaylık ve büyük bir konfor ama diğer yandan her konfor gibi insanı etkisiz hale getiren bir tarafı da var. Hem turlarla umre ziyareti yapmak istediğinizde ücretleri o kadar yüksek ki, kişi başı 2000$ gibi rakamlardan başlıyor 10 günlük bir seyahat. Benim tüm seyahatlerimdeki temel mottolarımdan biri de dünyanın istenirse çok uygun fiyata gezilebileceğini göstermek. Bu sebeple Suudi Arabistan bireysel umre vizesi başvurularını açar açmaz biletlere bakmaya başladım. Pegasus o sırada bir kampanya yaptı ve bu kampanya ile gidiş dönüş 3300₺’ye hem kendime hem de kardeşime bilet alabildim. Fiyatlar çabuk değiştiği için şöyle kıyaslayayım. Bileti aldığım dönemde bu fiyata Türkiye’de şehirler arası gidiş dönüş bilet alabiliyordunuz. Bilet tarihlerimizi annem ve babamın orada olacağı vakitlere de denk getirdik ki ailecek hep birlikte umre yapabilelim. Onlar turla daha erken gideceklerdi, biz de sonra 10 günlük kısmında onlara dahil olacaktık. Plan tıkır tıkır işliyordu 🙂
Vize Konusu
Gitmeden bir hafta önce vize başvurumuzu aşağıdaki siteden yaptık. Başvurunun hemen ertesi gününe vizelerimiz onaylandı.
Bordo pasaportlar için vize ücreti 175$, yeşil pasaportlular içinse 10$.
İhrama Giriyoruz
İstanbul’da Sabiha Gökçen havalimanında ihrama girip uçağa bindik. Uçağın yarısından çoğu ihramlıydı. Mikat sınırı Cidde’den daha yukarıda olduğu için mecburen İstanbul’da ya da en fazla uçakta ihrama girmek gerekiyor. İhramın bazı yasakları da var. Kokulu sabun kullanmak yasak mesela. Vücudundan kıl koparmak, traş olmak vs yasak. Bunlara dikkat etmek lazım.
Cidde’ye Varış
Sabaha karşı Cidde havalimanına indik. Vize kontrol noktasında gelmeden önce internet üzerinden aldığımız vizeyi memura onaylattıktan sonra dışarı çıktık. Kapıda birçok taksici hazır şekilde bekliyor. Cidde – Mekke arasını taksiyle gitmeyi tercih edebilirsiniz ama bu pahalı bir tercih olacaktır sizin için. Orada da maalesef taksiciler çok yüksek fiyatlardan açıyorlar pazarlığı ve düşürmezseniz çok fazla ödeyebilirsiniz dikkat edin. Ben gelmeden önce araştırdım ve Northwest adından bir otobüs firması buldum:
Taksiler 150-250 SAR arasına götürürken bu firmadan aldığınız biletle 30 SAR ücrete Mekke’ye gidebiliyorsunuz. Mekke’de birden fazla otobüs garajı var. Bu firma Jarwal istasyonuna götürüyor. Oradan Mescid-i Haram’a sadece 15 dk yürümeyle ulaşabiliyorsunuz. Otobüsler saatte bir kalkıyor. İsterseniz havalimanında inince de bilet alabilirsiniz. Firmanın havalimanı çıkışında bankosu var. Yer bulmanız zor olmaz gibi, biz otobüste 5 kişiydik. Eğer 4 kişilik bir grupla geldiyseniz ve taksiyi de 120 SAR gibi bir fiyata ikna edebilirseniz taksi daha mantıklı olabilir. Çünkü sizi otelinize kadar götürecektir.
Yerel Hat – İnternet Konusu
Havalimanı çıkışında üç tane GSM firmasının bankolarını göreceksiniz. Oradan bütçenize ve ihtiyacınıza en uygun olanı seçebilirsiniz. Firmalar: STC, Zain ve Mobily. (Bu arada, havalimanında almak zorunda değilsiniz, şehir merkezinde de adım başı sim kart satan yerler göreceksiniz.)
2025 yılı itibarıyla yapılan OpenSignal raporuna göre GSM firmaları hız sıralaması şöyle:
-
STC, 5G indirme hızında 252.4 Mbps ile birinci sıradadır.
-
Zain, 246.5 Mbps ile ikinci sıradadır.
-
Mobily, 228.7 Mbps ile üçüncü sıradadır.
Ben fiziksel hat almak yerine e-sim kullanmayı tercih ettim. E-sim kullanımında mevcut sim kartınızı çıkarmanızı da gerektirmediğinden çok daha rahat geliyor bana. Uçak yere iner inmez kullanabilmeniz de ayrı bir kolaylık. Ben son birkaç yolculuğumda Mobimatter firmasından satın aldım, sorunsuz kullandım. Web sitesini aşağıya bırakıyorum:
Satın alma yaparken ALIBU70085 kodunu kullanırsanız size indirim de yapacaktır. İlk satın alımınızda 5$’a kadar geri ödeme alabilirsiniz bu kodla birlikte. Bu satın alımı yapmadan önce telefonunuzun e-SIM’i destekleyip desteklemediğini kontrol etmeyi unutmayın. Bunu öğrenmenin henüz kolay bir yolu yok ama Google’a ya da yapay zeka motoruna telefonunuzun modelini girip e-sim destekleniyor mu diye sorabilirsiniz.
Otel Rezervasyonu
Uçak biletini aldıktan hemen sonra henüz seyahate 2 aydan fazla vakit varken otel rezervasyonumuzu yaptık. Bunun için trivago.com, agoda.com ya da hotels.com gibi siteleri kullanabilirsiniz. Bu aşama bütçe dostu bir seyahat için çok önemli. Çünkü gidip orada rezervasyon yaparsanız online ücretlere göre 4-5 kat fazla ücret ödeyebilirsiniz. Bunun ön bilgisine sahiptim ama yine de kişi başı gecelik 600₺’ye rezervasyon yaptığımız bir otele sordum resepsiyon fiyatlarını, kişi başı 2500₺ istedi. Bu sebeple, oraya varmış bile olsanız açıp internet üzerinden yapın rezervasyonlarınızı. Biz aynı fiyatı otel görevlisinde talep ettik denemek için ama resepsiyondaki görevli bu fiyatların ancak çevrimiçi platformlar aracılığıyla mümkün olduğunu, buradan o fiyata oda veremeyeceğini söyledi. Biz de orada beş dk oturup platform aracılığıyla yaptık 🙂
Taksi Kullanımı
Sarı taksiler (buradaki sarı renk bir renk olarak değil bir kavram olarak kullanıldı) dünyanın birçok yerinde turistlere aynı muameleyi yapıyor. Buna Türkiye’ye gelen turistlerden alışkın olduğumuz için, orada da işimizi şansa bırakmayıp Uber ve Careem uygulamalarını yükledik telefonumuza. Tüm şehir içi gezilerimizde bu iki uygulamayı kullandık ve ve oldukça uygun fiyata seyahat ettik. Uygulamaya kredi kartı tanımlamanız gerekmiyor bu arada, ücreti elden verebiliyorsunuz.
Mekke’ye Geliş
Jarwal istasyonunda inip yürüyerek Kabe’ye ulaştık. Önce Ecyad tarafındaki otelimize gidip valizlerimizi bıraktıktan sonra tavaf ve say’ımızı yapmak üzere yeniden Mescid-i Haram’a geri döndük. Bu arada Ecyad tarafındaki oteller için güney tarafındaki garajdan ücretsiz otobüsler iki ya da üç dakikada bir kalkıyor. Otobüs bizim otelimize çok yakın bir noktaya kadar gidiyordu. Otel’den haram bölgesine yarım saatte bir otelin hemen alt tarafından kalkan otobüslerle gidebiliyorduk. Bu otobüsler sayesinde otelinizin haram bölgesinin hemen bitişiğinde olması gerekmiyor.
İlk Tavaf
Apar topar ana girişten Kabe’ye girdik. Yıllar boyunca yöneldiğim Kabe’yi karşımda görmek tarifsiz bir duyguydu. Bu sadelik, bu ihtişam, bu güzellik insanı büyülüyor. Biz tavafa başlar başlamaz hava kapandı ve yağmur yağmaya başladı. O sırada öğle ezanı okundu ve sağanak yağmurun altında namaza durduk. Bu coğrafya genellikle kuraklığı ve sıcaklığıyla biliniyor ve yağmur yağdığı zamanlar normalde sınırlı. Daha ilk tavafımda bunu yaşamak ayrı bir mutluluktu benim için. (Diğer 5 gün boyunca hiç yağmur yağmadı.) İhram içinde ıslanarak namazı kıldım ve tavafımı tamamladım. Tabi bu arada annem ve babamla da Kabe’de buluştuk ve ailecek yaptık tavafımızı. Bu benim için harika bir deneyimdi. Onların yönlendirmeleriyle tavafımızı bitirip Safa ve Merve tepeleri arasında say yapmaya geçtik. Ardından traş olarak ihramdan çıktık. Bu yapılanların neden yapıldığı, anlamını bir bilenden dinleseniz daha iyi olur. Ben bu konuda çok yetkin değilim.
Kabe’yi ziyaretlerimde beni en çok rahatsız eden şey hemen dibine inşa edilmiş olan gökdelen şeklindeki oteldi. Osmanlı döneminde Kabe’ye saygısızlık olur diye ondan yüksek tek bir bina yapılmazken Suudi hükümeti hiç böyle bir derdinin olmadığını çok net olarak göstermiş. Umarım bir gün yeniden bizim kontrolümüze geçer buralar da şu ucube binayı yerle bir edebiliriz. Umre ziyaretimde en çok ettiğim dualardan biri de bu oldu. Buraların bu turistik gezi yeri mezbeleliğinden kurtarılması lazım. Onca kötülüğe rağmen Kabe sadeliği ve ihtişamıyla yine de olanca vakuruyla orada duruyor ya yine de, buna şükür.
Sevr Dağı Hira Mağarası Ziyareti
Vahyin ilk geldiği yer olan Sevr Dağı’na gece saatlerinde çıktık. Kolay bir parkur değil, ben bir de yanıma sırt çantasında fotoğraf makinamı vs de almıştım, aldığıma pişman oldum. En tepeye çıkana kadar sırılsıklam oluyorsunuz. Ben bu ziyareti annemlerin tur şirketine misafir olarak yaptım ve ekipten yaşlı olanlar en tepeye kadar çıkamadılar. Öğle vakitlerinde gelmemek gerekiyor özellikle.
En tepeye çıkınca Efendimiz’e vahyin geldiği Hira mağarasını da görüyorsunuz. Mağara başı çok kalabalık olduğu için ben mağara içine giremedim ama en tepede iki rekat nafile namaz kılarak sonra olan biteni izledim. Yıllardır siyerlerde okuduğumuz ve hayallerimizde canlandırdığımız o yerde bulunmak çok farklı bir deneyimdi.
Mekke’de Market Fiyatları
Aşağıda bazı örnekler paylaşıyorum. Fiyatlar SAR cinsinden. Nisan 2025 itibariyle 1 SAR= 10.26₺. Kısaca 10’la çarparak yani bir virgül kaydırarak TL karşılıklarını bulabilirsiniz.
Ramazan Ayında Umre Yapmak Zor Mu?
Ben gitmeden önce acaba oruç tutarak umre yapmak zor olur mu diye düşünüyordum. Aksine Türkiye’de tuttuğum oruçlardan çok daha kolay oldu. Akşamları orucumuzu Kabe’de açtık çoğunlukla. Görevliler sürekli erzak dağıtıyorlar; insanlar hayrına hurma, sandviç meyve vs dağıtıyorlar iftar saati yaklaştıkça. Akşam ezanı okunur okunmaz herkes bulunduğu yere oturup orucunu açıyor. Herkes birbirine yanında getirdiği içeceklerden, yiyeceklerden ikram ediyor. Çok muhabbetli bir ortam.
Medine’ye Yolculuk Zamanı
6 gün nasıl geçti anlamadık ama artık Medine’ye gitme vakti gelmişti. Bir gün önceden Jarwal istasyonuna gidip Medine’ye otobüs biletlerimizi aldık. Hızlı tren seçeneği de var ama onun biletleri çok önceden tükeniyor, eğer gitme vaktiniz belliyse çok önceden almalısınız. Bir de hızlı tren biletleri otobüs biletine göre 3-4 kat daha pahalı.
Medine’ye Varış
Medine’ye 6 saatlik bir yolculuk yaptık. Yine Mekke’deki gibi Medine’de de firmaya göre otogarlar değişiyor. Bu sefer otogarımız Medine şehir merkezine uzak mesafedeydi ve Uber kullanarak taksi çağırıp öyle gittik otelimize. Yukarıda söylediğim uygulamalar üzerinden kiraladığımız otelimiz Mescid-i Nebevi’nin bahçesi içerisindeydi. Otele valizleri koyar koymaz ezan okundu ve ikindi namazına yetiştik. Hemen ardından Efendimiz’in kabrine dışarıdan ilk ziyaretimizi gerçekleştirdik.
Mescid-i Nebevi
Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed (s.a.v), Medine’ye hicret ettikten sonra bu mescidi sahabelerle birlikte inşa ettiler. Başlangıçta kerpiçten yapılan mescidin çatısı hurma dallarıyla örtülmüştü. Oldukça sade ve küçük bir yapıydı. Sonrasında genişletme çalışmaları yapılıyor.
-
-
Hz. Osman ve Hz. Ömer Dönemi: Halifeler döneminde artan Müslüman nüfus nedeniyle mescit birkaç kez genişletildi.
-
Emevi ve Abbasi Dönemi: Yapının dayanıklılığı ve estetiği artırıldı; kubbeler, süslemeler ve minber eklendi.
-
Osmanlı Dönemi: Kanuni Sultan Süleyman ve diğer Osmanlı padişahları döneminde mescit daha da geliştirildi ve zarif Osmanlı mimarisiyle süslendi.
-
Modern Dönem: Suudi Arabistan hükümeti tarafından yapılan geniş çaplı restorasyonlar ve eklemelerle Mescid-i Nebevi günümüzde dünyanın en büyük mescitlerinden biri haline geldi.
-
Zamanımızın çoğunu Mescid’i Nebevi’de geçirsek de bunun yanında tarihi öneme sahip Hicaz Tren Garı, Çift Kıbleli Mescid, Kuba mescidi, Uhud Savaşı meydanı gibi yerleri de ziyaret ettik. Mekke’den sonra Medine daha sakin ve dinlendirici geldi açıkçası. Efendimiz zamanlarında da hicret edenlere bu hissi yaşatmış. Bence Medine’de böyle bir manevi hissiyat var ve bu bugün de devam ediyor aynı şekilde. Bir dahaki sefere gelmek nasip olursa Medine’ye iki günden daha fazla vakit ayırmayı planlıyorum.
Hicaz Tren Garı
Osmanlı Devleti’nin bu coğrafyadaki son yapılarından biri olarak inşa edilen önemli bir tarihi yapı. Hicaz Demiryolu’nun bir parçası olarak 1908 yılında tamamlanıyor. Sultan II. Abdülhamid’in emriyle hac yolculuğunu kolaylaştırmak ve daha güvenli hale getirmek için inşa ediliyor. Halen müze olarak kullanılmaya devam ediliyormuş ama restorasyon sürecinde olduğu için içerisini göremedik. Bir dahaki sefere kesinlikle yeniden uğrayacağım. Bu arada, gar yapımı esnasında bu projeye en çok karşı çıkan ülke İngiltere oluyor. Toplanan paraların gar için kullanılmadığı, hazineye aktarıldığı ya da zimmete geçirildiği gibi propagandalarla süreci baltalamaya çalışıyorlar. Aynı İngilizler, üzerinden 8 yıl geçmeden topraklarımızı işgale yelteniyorlar. Bugün de değişen bir şey yok gibi görünüyor.
Amberiye Mescidi
Hicaz Tren Garı’nın hemen karşısında başka bir ecdat yadigarı tarihi eser duruyor. Yine orası da tren garı projesiyle birlikte inşa ediliyor, trenden inenler ve trene binmek için gelenler namazlarını kılabilsinler diye. Burada da bir namazımız olsun diyerek o sırada okunan ezanla birlikte öğle namazını burada kılıp çift kıbleli mescide doğru yola devam ediyoruz.
Çift Kıbleli Mescid
İslam’ın ilk yıllarında, Müslümanlar namazlarını Kudüs’e yönelerek kılmaktaydılar. Ancak, hicretten yaklaşık 16-17 ay sonra, Medine’de bir öğle namazı sırasında, Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed’e (s.a.v) vahiy gelerek kıblenin Kudüs’ten Kâbe’ye çevrilmesi emredildi. Bu olay, Bakara Suresi’nin 144. ayetinde şu şekilde ifade edilmiştir:
“Yüzünü, sana memnun olacağın bir kıbleye çevir. Artık yüzünü Mescid-i Haram’a çevir.”
Mescid-i Kıbleteyn Adı: Bu olayın gerçekleştiği mescit, aynı namaz içinde iki farklı kıbleye yönelindiği için “Çift Kıbleli Mescid” anlamına gelen Mescid-i Kıbleteyn adını alıyor. Kudüs’le Mekke yönleri neredeyse 180 derece farklı.
Kuba Mescidi
Efendimiz’in Medine’ye hicreti esnasında konakladığı Kuba köyüne yapılmış olan bu mescid, zaman içinde yıkılsa da hasar görse de yenilenerek hala burada ibadet edilmeye devam ediliyor Müslümanlar tarafından. Kuba Mescidi, Müslümanlar tarafından topluca namaz kılmak için yapılan ilk mescit diye geçiyor. Hadis kitaplarında şöyle bir ifade var: “Kim güzel bir şekilde abdest alır, sonra Kuba mescidine gelir ve orada namaz kılarsa onun için bir umre sevabı vardır.” (İbn Mac, İkame, Tirmizi, Salat)
İki gecelik Medine ziyaretinden sonra üçüncü gün dönüş yoluna çıktık. Havalimanına şehir merkezinden belediye otobüsleri gidiyor ve ortalama 40 dk sürüyor. Biletler otobüse binilen durakta satılıyor.
Zemzem suyu getirmek isteyenler için firmalar mevcut valiz hakkının yanında 5 lt zemzem duyu hakkı tanıyor kişi başına. Bunu yanında taşımaya gerek yok, havalimanında korumalı kutusunda satılıyor, oradan alabilirsiniz.
Yaklaşık Maliyet Hesaplaması (Ankara-Cidde | Medine-Ankara 8 Gün)
(2024 Nisan)
Uçak Gidiş Dönüş + (Ankara İstanbul ) Tren Bileti: 3700₺
Vize Ücreti: 4000₺
Otel Rezervasyonları (7 gece): 4000₺
Taksi-Yeme-İçme-Hediyelik: 2500₺
Toplam: 14200₺
Leave a Comment